Di sản văn hóa thế giới
Hoàng Thành Thăng Long
Trang chủ / Hoàng thành Thăng Long / Di tích, di vật / Các loại hình ngói lợp trên bộ mái kiến trúc thời Lê ở Khu di tích Hoàng thành Thăng Long

Các loại hình ngói lợp trên bộ mái kiến trúc thời Lê ở Khu di tích Hoàng thành Thăng Long

Các dấu tích kiến trúc thời Lê ở Hoàng Thành Thăng Long xuất lộ có số lượng ít hơn so với các vết tích kiến trúc thời Lý – Trần. Lý do kiến trúc thời Lê tìm thấy ít chính là vì tầng văn hoá thời Lê ở trên cao do đó đã bị đào phá 2 lần một cách khốc liệt. Lần thứ nhất là việc dỡ toàn bộ Thăng Long xây thành Hà Nội thời Nguyễn năm 1805 (trừ khu vực Đoan Môn và điện Kính Thiên). Lần thứ 2 là việc phá bỏ toàn bộ thành Hà Nội thời Nguyễn và cũng để lại Đoan Môn và Kính Thiên. Ở lần thứ 2 này do việc đào móng xây dựng các công trình bằng gạch và bê tông cốt thép đã vừa phá thành Hà Nội, vừa phá tiếp thành thời Lê và thậm chí là của cả thời Trần nữa. Trong tầng văn hóa tại các hố khai quật khảo cổ học, nhiều vị trí dấu tích kiến trúc thời cận hiện đại đã xuyên phá đến gần tầng lớp văn hoá thời Lý. Các dấu tích kiến trúc thời Lê chỉ còn lại một số móng trụ, sân nền lát gạch vồ…

Mặc dù các công trình kiến trúc thời Lê đã sụp đổ hoàn toàn, chỉ còn lại những phế tích nhưng đã tìm thấy một khối lượng đồ sộ các loại hình vật liệu kiến trúc, đặc biệt là các vật liệu cấu thành bộ mái các công trình.

Vật liệu cấu thành bộ mái kiến trúc chính là những viên ngói cong (ngói âm dương), ngói phẳng (ngói mũi nhọn) và những phù điêu trang trí kiến trúc. Ở những vị trí khác nhau trên bộ mái kiến trúc có những loại ngói lợp phù hợp như ngói lợp phần thân mái, lợp phần diềm mái.

Ngói ống dáng thuôn dài, tròn đều, mặt cắt ngang hình nửa ống tròn. Thân được tạo bằng kỹ thuật dải cuộn kết hợp bàn xoay, thân dày đều, mặt trên làm nhẵn hoặc có dấu thừng, mặt dưới có dấu vải rất rõ. Phần đuôi và thân được tạo liền khối. Đuôi được tạo bằng cách cắt bớt độ dày thân. Những viên ngói diềm mái lợp ở vị trí đầu tiên trong hàng, có phần đầu ngói hình tròn, trong lòng đầu ngói trang trí hoa văn với các chủ đề chính là hoa cúc và hình rồng.

Microsoft Word - thu phuong.doc

Ảnh 1: Đầu ngói ống trang trí hoa văn với chủ đề hoa cúc

Microsoft Word - thu phuong.doc

Ảnh 2: Ngói ống có men xanh, men vàng trang trí hoa văn với chủ đề rồng

Thời Lê có một loại hình ngói ống rất đặc biệt, đây là những viên ngói ống có men xanh hoặc men vàng, hai viên ngói ghép lại với nhau sẽ thành hình một con rồng nằm ngẩng cao đầu. Viên thứ nhất có phần đầu ngói hình tròn, trang trí hình con rồng cuộn tròn, đặc trưng của rồng thời Lê sơ. Lưng ngói tiếp giáp phần đầu ngói có hình đầu con rồng ngẩng cao, mắt mũi, mồm, bờm được khắc nét rất sinh động. Lưng ngói tiếp giáp phần đuôi thường có 1 vây. Toàn bộ phần lưng được trang trí tạo vẩy. Viên thứ hai phần lưng ngói có 2 vây, toàn bộ phần lưng được trang trí tạo vẩy, đuôi ngói được đắp thêm, đuôi ngắn và hơi cong.

Microsoft Word - thu phuong.doc

Ảnh 3: Loại hình ngói ống đặc biệt trang trí hình rồng – thời Lê

Ngói lòng máng hình dáng chữ nhật, mặt cắt ngang khum cong phần đuôi rộng hơn phần đầu, làm bằng hai kỹ thuật dải cuộn kết hợp khuôn trên bàn xoay và đắp tảng đất trên khuôn kết hợp bàn đập, trong lòng thường có dấu vải, đây là những dấu vết lót khuôn. Thân ngói dày không đều, phần đầu dày và mỏng dần về phần đuôi. Những viên ngói lòng máng lợp diềm mái (còn gọi là ngói trích thủy hay ngói yếm). Phần yếm ngói hình lá đề cách điệu có trang trí hoa văn dây lá cuốn, hình rồng, hoa mai, hoa cúc (cả bông hoặc nửa bông).

Microsoft Word - thu phuong.doc

Ảnh 4: Ngói lòng máng thời Lê

Vật liệu lợp trên bộ mái kiến trúc thời Lê phong phú và đa dạng. Chất liệu ngói thời Lê thường được làm rất kỹ, xương mịn. Loại không men thường có màu xám từ các các độ đậm nhạt khác nhau, ngói men thường được làm từ đất sét có pha cao lanh, xương mịn màu trắng hoặc đỏ, độ thiêu kết giữa men và xương khá cao. Ngói được nung ở nhiệt độ cao nên tạo ra độ cứng tốt, độ hút ẩm thấp, chịu được mưa nắng đảm bảo cho độ bền của các công trình kiến trúc.

Các loại hình ngói đều được làm bằng khuôn gỗ, tạo dáng trên khuôn định hình. Phần đầu ngói hoa văn trang trí được tạo bằng những khuôn khắc chìm, in vào phần đầu viên ngói khi còn ướt, sau khi nung tạo ra các đầu ngói trang trí các mô típ nổi. Các loại hình ngói ống, ngói lòng máng lợp diềm mái thường được tạo bằng kỹ thuật ghép nối. Phần thân ngói và phần đầu ngói, yếm ngói được làm riêng lẻ sau đó gắn ghép vào với nhau. Phần tiếp giáp này được đắp thêm đất sét và được miết kỹ để kết dính hai phần lại với nhau.

Ngói ống lợp diềm mái thời Lê đều gắn thêm đầu ngói, trong lòng đầu ngói có trang trí, họa tiết trang trí giữa các thời kỳ cũng có nhiều nét khác biệt rất lớn, ngói ống thời Lê không còn phong cách gắn lá đề trên lưng ngói như ngói ống lợp diềm mái thời Lý – Trần.

Microsoft Word - thu phuong.doc

Ảnh 5: Bản dập hoa văn “ngói lòng máng lợp diềm mái” thời Lê

Hoa văn trang trí trên đầu ngói thời Lê có hai đề tài chính là hoa cúc và hình rồng. Hình rồng được trang trí trong tư thế cuộn tròn, đầu hướng vào tâm, hoa cúc được thể hiện ở nhiều góc độ khác nhau, tạo nên sự đa dạng về họa tiết. Rồng thời Lê sơ có phần thân hơi mập, phủ vảy đơn, lượn theo chiều từ phải sang trái, thân rồng uốn khúc nhưng khúc uốn rất doãng ôm trọn đầu rồng ở giữa. Đầu rồng ngẩng cao, hướng sang phía bên trái. Các chi tiết cấu trúc đầu rồng giản lược. Tư thế lượn của rồng thời Lê khác rồng thời Lý – Trần. Thân rồng thời Lý – Trần uốn khúc rất đều, khúc uốn rất cong dạng “thất trí’ và lượn thành hình tròn. Hình tượng rồng từ thời Lý – Trần đến thời Lê không chỉ được sử dụng như một họa tiết trang trí mà nó được sử dụng với những quy định nghiêm ngặt, theo đó chúng ta biết được những hình tượng rồng năm móng chỉ được trang trí trên những gì thuộc về Vua.

 Bùi Thị Thu Phương
(Nguồn bản ảnh, bản dập hoa văn: Viện Khảo cổ học)

127 bình luận

  1. Gạch đá ngày xưa quá đẹp. Đúng là di sản vô giá

  2. Over The Counter Fertility Drugs cialis price Viagra Chi Non Lo Puo’ Usare Prix Du Viagra 50mg

  3. Toprol Xl cialis no prescription Baclofene Molecule Prolonged Amoxicillin Use

  4. Hi where i can buy
    http://amoxicillin500mg.club – amoxicillin 500 mg price ? Please help me found
    amoxicillin 500
    Thanks!

  5. Whatt Dosages Are Available For Sildenafil what is sildenafil viagra how is
    viagra better than extenze how many mg of sildenafil should a 60 pound dog hqve
    for pulmonary hypertension [url=https://www.withoutdoctorsprescript.us/]will viagra make my
    penis firm[/url] sophia viagra dress splitting

    Related Posts:
    When will there be a generic for viagra
    what does a sildenafil pill look like
    stepmom helps son viagra boner
    what would happen if a dog ate viagra
    how long do you take viagra before it works

  6. 250 Viagra Reaction sildenafil citrate cheapest wantto order generic viagra who
    generic viagra online dr for viagra

    Related Posts:
    Percocet and viagra sex
    viagra goes too generic when will be available
    how to get sildenafil online usa

  7. cialis ohne rezept kaufen forum
    viagra ähnlich
    viagra zamienniki

  8. cialis 20mg günstig kaufen
    viagra tabletten kaufen
    cialis ohne rezept

  9. cialis 5 mg auf kassenrezept
    wie wirkt viagra
    viagra alkohol erfahrungsbericht

  10. unterschied cialis viagra
    cialis original
    viagra generika günstig kaufen

  11. cialis generika ab wann
    viagra dosierung
    cialis rezeptfrei bestellen

  12. cialis 5mg wirkung
    viagra bluthochdruck
    cialis side effects

  13. cialis
    wie oft darf man viagra nehmen
    cialis generika 10mg kaufen

  14. viagra pill
    viagra 25 mg
    cialis kaufen rezeptfrei seriös

  15. viagra nach herzinfarkt
    cialis generika stada
    viagra witze

  16. was kostet cialis in tschechien
    cialis patentablauf datum
    viagra pills

  17. viagra ersatz rezeptfrei
    weibliche viagra
    cialis generika kaufen holland

  18. Hello, tender thanks you for facts! I repost in Facebook

  19. viagra bilder
    cialis generika ratiopharm
    cialis dosierung erfahrungen

  20. viagra wirkdauer
    viagra cialis levitra
    viagra amazon

  21. cialis 5mg preise
    cialis generika billig
    viagra legal kaufen

  22. viagra ähnlich
    cialis 20mg kaufen paypal
    buy viagra

  23. viagra anwendung
    cialis erfahrungen frau
    viagra test pille

  24. viagra kaufen preis
    cialis generika online bestellen
    energy drink viagra

  25. viagra rezeptpflichtig
    ist viagra rezeptpflichtig
    viagra paypal zahlung

  26. viagra bei frauen
    rezeptfrei viagra deutschland
    cialis aus deutschland

  27. cialis prostata
    tabletten cialis
    viagra amazon

  28. preis viagra
    cialis generika
    viagra deutschland

  29. versandapotheke cialis 10 mg
    cialis mg
    cialis germany

  30. tomorrow blood viagra usa along human non-prescription viagra usa pharmacy pretty
    muscle viagra usa fine theory [url=http://viacheapusa.com/#]viagra for sale on craigslist[/url] very taste cheap viagra usa completely flight

  1. Pingback: Viagra 20 mg

  2. Pingback: Canadian viagra

  3. Pingback: Cialis 20mg

  4. Pingback: Viagra or viagra

  5. Pingback: levitra coupon

  6. Pingback: Viagra tablets

  7. Pingback: buy levitra 10mg

  8. Pingback: cheap viagra

  9. Pingback: viagra tablets

  10. Pingback: buy viagra

  11. Pingback: generic viagra 100mg

  12. Pingback: drugstore online

  13. Pingback: canadian pharmacies online

  14. Pingback: drugstore online

  15. Pingback: canada pharmacy

  16. Pingback: international pharmacy

  17. Pingback: buy cialis

  18. Pingback: cialis prices

  19. Pingback: canadian pharcharmy

  20. Pingback: buy viagra

  21. Pingback: we-b-tv.com

  22. Pingback: tureckie_serialy_na_russkom_jazyke

  23. Pingback: Ñìîòðåòü âñå ñåðèè ïîäðÿä

  24. Pingback: Video

  25. Pingback: +1+

  26. Pingback: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

  27. Pingback: movies

  28. Pingback: movies online

  29. Pingback: karan johar

  30. Pingback: Top Movies

  31. Pingback: Movies1

  32. Pingback: 11 10 2019

  33. Pingback: smotretonline2015.ru

  34. Pingback: Serial smotret

  35. Pingback: kinokrad

  36. Pingback: kinokrad 2020

  37. Pingback: ñïèñîê íîâûõ ôèëüìîâ

  38. Pingback: Watch TV Shows

  39. Pingback: casino

  40. Pingback: Kinokrad 2019 Kinokrad Hd

  41. Pingback: filmy-kinokrad

  42. Pingback: kinokrad-2019

  43. Pingback: filmy-2019-kinokrad

  44. Pingback: serial

  45. Pingback: cerialest.ru

  46. Pingback: amoxicillin 500

  47. Pingback: youtube2019.ru

  48. Pingback: dorama hdrezka

  49. Pingback: movies hdrezka

  50. Pingback: HDrezka

  51. Pingback: kinosmotretonline

  52. Pingback: LostFilm HD 720

  53. Pingback: trustedmdstorefy.com

  54. Pingback: bofilm ñåðèàë

  55. Pingback: bofilm

  56. Pingback: 1 seriya

  57. Pingback: Êîíñóëüòàöèÿ ïñèõîëîãà

  58. Pingback: topedstoreusa.com

  59. Pingback: hqcialismht.com

  60. Pingback: viagramdtrustser.com

  61. Pingback: виагра левитра купить

  62. Pingback: lindamedic.com

  63. Pingback: гдз по геометрии

  64. Pingback: гдз 9 класс бархударов

  65. Pingback: гдз 10 по алгебре

  66. Pingback: гдз геометрия атанасян 10

  67. Pingback: гдз по русскому 8

  68. Pingback: гдз по английскому языку 8

  69. Pingback: гдз по алгебре мордкович 9

  70. Pingback: гдз по афанасьевой

  71. Pingback: гдз по английскому

  72. Pingback: 4serial.com

  73. Pingback: Evil-Season-1

  74. Pingback: Evil-Season-2

  75. Pingback: Evil-Season-3

  76. Pingback: Evil-Season-4

  77. Pingback: Dollface-Season-1

  78. Pingback: Queer-Eye-We-re-in-Japan-Season-1

  79. Pingback: гдз 4 класс

  80. Pingback: гдз по геометрии 7 класс

  81. Pingback: гдз 8 класс макарычев

  82. Pingback: serial 2020

  83. Pingback: Dailymotion

  84. Pingback: Watch+movies+2020

  85. Pingback: serial-video-film-online

  86. Pingback: tvrv.ru

  87. Pingback: 1plus1tv

  88. Pingback: #1plus1

  89. Pingback: 1plus1

  90. Pingback: Watch Movies Online

  91. Pingback: Film

  92. Pingback: Film 2020

  93. Pingback: Film 2021

  94. Pingback: watch online TV LIVE 2020

Gửi phản hồi

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiện thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Sơ đồ đường đi