Di sản văn hóa thế giới
Hoàng Thành Thăng Long
Trang chủ / Hoàng thành Thăng Long / Di tích, di vật / Đồ gốm ngự dụng thời Lê

Đồ gốm ngự dụng thời Lê

Đồ gốm thời Lê là những đồ dùng sinh hoạt hằng ngày trong cung điện được tìm thấy tương đối nhiều trong các khu vực khai quật thuộc khu vực Hoàng thành Thăng Long (các hố khai quật ở khu vực đường Hoàng Diệu, Hà Nội). Nét nổi bật của đồ gốm thời Lê là phong cách tráng gốm trắng mỏng, trang trí nổi hình rồng 5 móng đế vương, hình ảnh rồng đặc trưng của thời Lê, giữa lòng có chữ Quan cùng với đồ gốm hoa lam cao cấp vẽ hình rồng, phượng.

do-gom-thoi-le

Một số đồ gốm hoa lam thời Lê sơ

Khi viết về những đồ gốm nổi bật thời Lê này, Tiến sĩ Bùi Minh Trí (Viện Khảo cổ học Việt Nam) viết như sau:

Chất lượng hoàn hảo của những đồ sứ này đã đạt tới trình độ cao không thua kém đồ sứ ngự dụng của các vua đời Minh (Trung Quốc). Phát hiện quan trọng này là những hình ảnh đầu tiên cho chúng ta biết chân xác về những loại gốm ngự dụng đặc sắc của Việt Nam dùng trong Hoàng cung Thăng Long thời Lê sơ, thế kỷ 15. Những đồ sứ này hiện nay mới chỉ tìm thấy ở hai di tích lớn và quan trọng của nhà Lê là Lam Kinh (Thanh Hóa) và Hoàng thành Thăng Long, cho thấy đây là những đồ vật quý chỉ được dùng trong Hoàng cung và những nơi liên quan đến sinh hoạt của vua và Hoàng gia.

Đồ sứ trắng mỏng của lò quan Thăng Long chủ yếu là các loại bát, đĩa cỡ nhỏ, có xương gốm mỏng như vỏ trứng mà khi cầm soi lên ánh sáng có thể nhìn thấy hoa văn trang trí bên trong. Thuật ngữ chuyên môn gọi đây là loại sứ thấu quang. Trong lòng loại gốm này thường được trang trí hoa văn ám họa theo cách in nổi hình hai con rồng chân có 5 móng và giữa lòng in chữ Quan. Chữ Quan ở đây được hiểu theo hai nghĩa: Quan diêu là sản phẩm của lò quan và quan dụng là đồ dùng dành cho vua quan. Do được đặc chế với loại xương gốm rất mỏng nên trọng lượng của đồ vật rất nhẹ và khi cầm trên tay, buộc người cầm phải có ý thức cẩn thận. Những yếu tố này cho thấy đây là những đồ vật rất quý hiếm.

Như vậy, cùng với chữ Quan, sự tinh mỹ đến mức ngạc nhiên của loại sứ trắng mỏng và gốm hoa lam cao cấp trang trí các đồ án biểu trưng của vương quyền – hình rồng có chân 5 móng – ta có thể tin chắc rằng đây chính là những đồ ngự dụng dành riêng cho các vua nhà Lê sơ.

Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long Hà Nội

có 1 bình luận

  1. Rất đẹp, rất sắc nét. Đẹp gấp nghìn lần hàng bây giờ

Gửi phản hồi

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiện thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Sơ đồ đường đi